Kedilerde kısırlaştırma operasyonu, yalnızca kontrolsüz üremeyi önleyen bir cerrahi işlem değildir. Aynı zamanda, kedileri ciddi ve yaşamı tehdit edebilen hastalıklara karşı koruyan en etkili koruyucu hekimlik uygulamalarından biridir. Bu operasyon sayesinde dişi kedilerde rahim iltihabı (pyometra) başta olmak üzere rahim, yumurtalık ve meme tümörlerinin görülme riski önemli ölçüde azalır. Erkek kedilerde ise testis kanseri ve prostat kaynaklı hastalıkların oluşması büyük oranda engellenir. Kedinin hem yaşam süresini hem de yaşam kalitesini doğrudan etkileyen bu süreç, ameliyat öncesi hazırlık, operasyon aşaması ve iyileşme dönemi birlikte değerlendirildiğinde, bilinçli ve güvenli bir şekilde planlanabilir.
İçindekiler
Kedilerde Kısırlaştırma Neden Yapılmalıdır?
Kedilerde kısırlaştırma, biyolojik bir zorunluluktan ziyade modern veteriner tıbbının sunduğu en etkili koruyucu sağlık uygulamalarından biridir. Yapılan klinik çalışmalar, bu operasyonun endokrin sistemi dengeleyerek kedilerin metabolik stresini minimize ettiğini ve yaşam sürelerini %60’a varan oranlarda uzatabildiğini göstermektedir. Bu müdahale, kedinizin doğasına aykırı bir kısıtlama değil, aksine modern ev yaşamında karşılaşabileceği hormonal kaynaklı patolojik risklere karşı atılan en bilinçli adımdır.
Kısırlaştırmanın temel avantajları şunlardır:
- Hormonal hastalık riskini azaltır. (Piyometra, Meme Kanseri)
- Psikolojik rahatlama sağlar.
- Tehlikeli dürtüsel davranışları önler.
- Bağışıklık ve enerji dengesini korur.
- Kontrolsüz üremeyi engeller.
- İdrar ile işaretleme davranışını belirgin ölçüde azaltır.
Kediler Ne Zaman Kısırlaştırılmalı? İdeal Yaş Nedir?
Dişi kedilerde kısırlaştırma için ideal dönem 5 aylıktan sonradır.
Erkek kedilerde ise ürogenital sistemin gelişimini tamamlaması açısından en az 8 aylık olmaları önerilir.
Kaynak: Görseller YouTube videosundan alınmıştır — [Cat Feline Spay (Ovariohysterectomy) using autoligation Desexing Tutorial], [OhanaVet],
https://www.youtube.com/watch?v=NZlAc9UZTIc
Kedilerde Kısırlaştırma Ameliyatı Nasıl Yapılır?
Ameliyat, hayvanın tamamen uyutulmasıyla (genel anestezi) başlar. Dişi kedilerde abdominal bölgeden girilerek üreme organları alınırken; erkek kedilerde skrotum üzerinden yapılan müdahale ile üreme yetisi sonlandırılır.
Modern teknikler sayesinde kesi boyutları oldukça küçüktür. Operasyon süresi erkeklerde yaklaşık 5-10 dakika, dişilerde ise 20-30 dakikadır.
Dişi kedilerde, alt karın bölgesine yapılan küçük bir kesi ile rahim ve yumurtalıklar güvenli bir şekilde alınır.
Erkek kedilerde ise testisler skrotumdan çıkarılarak üreme yeteneği sonlandırılır.
Ameliyat Riskli Mi?
Kısırlaştırma işlemi, uzman bir veteriner kliniğinde yapıldığında genellikle güvenlidir. Komplikasyonlar nadirdir ve risklerin çoğu anesteziyle ilişkilidir. Bu riskler ameliyat öncesi kontrollerle önemli ölçüde azaltılır.
Kısırlaştırma Operasyonu Öncesi Hazırlık Süreci
Doğru uygulanan hazırlık süreci, operasyonun başarısını doğrudan etkiler. Bu süreç sayesinde anestezi riskleri en aza indirilir, olası cerrahi komplikasyonlar önlenir ve evcil hayvanın iyileşme hızı artarak daha konforlu bir süreç sağlanır.
Kedi sahibinin yapması gerekenler:
- Kedinin 8-12 saat tam aç kalması gerektiği için, uygun zamanda mama tüketimini kesilmeli.
- Operasyondan 2-4 saat önce su tüketimi kesilmeli.
- Operasyondan sonra kediye 1–2 hafta boyunca banyo yaptırılamayacağı için, operasyondan 2–3 gün önce kediye banyo yaptırılabilir.
Not: Kedide operasyon öncesi halsizlik veya kusma gibi belirtiler varsa operasyon öncesi hekime bildirilmelidir.
Klinik tarafından:
- Veteriner hekim fiziksel muayene gerçekleştirir.
- Kan Tahlili (Hemogram ve Biyokimya) yapılır.
- Hidrasyon Kontrolü (Kedinin vücut sıvı dengesinin kontrolü) yapılır.
Kedilerde Kısırlaştırma Ameliyatı Nasıl Yapılır?
Ameliyat, hayvanın tamamen uyutulmasıyla (genel anestezi) başlar. Dişi kedilerde abdominal bölgeden girilerek üreme organları alınırken; erkek kedilerde skrotum üzerinden yapılan müdahale ile üreme yetisi sonlandırılır.
Modern teknikler sayesinde kesi boyutları oldukça küçüktür. Operasyon süresi erkeklerde yaklaşık 5-10 dakika, dişilerde ise 20-30 dakikadır.
Kısırlaştırma Ameliyatında;
Dişi kedilerde ovariohisterektomi yöntemi uygulanır. Bu işlemde alt karın bölgesine yapılan küçük bir kesi aracılığıyla rahim ve yumurtalıklar güvenli bir şekilde alınır.
Erkek kedilerde ise kastrasyon yöntemi uygulanır. Bu işlemde testisler skrotumdan çıkarılarak üreme yeteneği kalıcı olarak sonlandırılır.
Kedilerde Kısırlaştırma Operasyonu Sonrası Bakım
Operasyon sonrası doğru bakım, dikişlerin korunması ve enfeksiyon riskinin önlenmesi için kritiktir. İyileşme süreci genellikle 10-14 gün sürer.
Evde kısırlaştırma ameliyatı sonrası dikkat etmeniz gerekenler:
- Kedinizi anestezi etkisi geçene kadar yerden yüksek olmayan, loş ve sessiz bir yerde tutun; zıplamasını engelleyin.
- Anestezi sonrası vücut ısısı düşebilir, kedinizi sıcak ve rüzgarsız bir ortamda dinlendirin.
- Veteriner hekiminiz aksini söylemedikçe, tam ayılma gerçekleşmeden (genelde operasyondan 6-8 saat sonra) mama ve su vermeyin. İlk öğün az miktarda olmalıdır.
- Kedinin dikişlerini yalamaması için Elizabeth yakalığı veya cerrahi koruma kıyafeti mutlaka kullanılmalıdır.
- Dikişler tamamen iyileşene kadar (yaklaşık 2 hafta) kesinlikle banyo yaptırmayın.
- Enfeksiyon riskine karşı kum kabını her gün temizleyin.
- Veteriner hekimin reçete ettiği antibiyotik veya ağrı kesicileri saatlerine uyarak düzenli verin.
Not: Dikişlerde aşırı kızarıklık, şişlik, kötü koku veya akıntı fark ederseniz vakit kaybetmeden veteriner hekime danışın.
Sık Sorulan Sorular
1- Kısırlaştırma ameliyatı kedimin karakterini değiştirir mi?
Hayır, kedinizin temel karakteri ve kişiliği değişmez. Kısırlaştırma sadece hormonlardan kaynaklanan davranışları ortadan kaldırır.
2- Kısırlaştırılan kediler kilo alır mı?
Evet, kilo alma eğilimleri artar. Ameliyat sonrası kedinizin metabolizması yavaşlar ve iştahı artabilir.
3- Kısırlaştırma sonrası kızgınlık belirtileri devam eder mi?
Ameliyat sonrası vücuttaki hormonların tamamen temizlenmesi 2 ile 4 hafta kadar sürebilir. Bu süreçte kediniz hala hormonların etkisinde olduğu için nadiren kızgınlık belirtileri gösterebilir. Ancak bu sürenin sonunda belirtiler tamamen kesilir.
4- Dişi kedilerde operasyon için kızgınlık döneminin bitmesini beklemeli miyiz?
Tercihen kızgınlık dışında yapılır, ancak gerekli durumlarda kızgınlıkta da güvenle uygulanabilir.
5- Ameliyat günü kedimi klinikte bırakmam gerekiyor mu?
Erkek kediler çoğunlukla aynı gün taburcu edilirken, dişi kedilerde genellikle bir gece gözlem altında tutulması tercih edilmektedir. Bununla birlikte, her iki durumda da uygulama veteriner hekimin değerlendirmesine göre değişiklik gösterebilir.
